ആധുനിക ഉർദു സാഹിത്യത്തിന്റെ ആചാര്യനായിരുന്ന മിർസ ഗാലിബിന്റെ ചരമദിനമായ ഫെബ്രുവരി 15 ആണ് നാം ദേശീയ ഉർദു ദിനമായി ആചരിക്കുന്നത്. ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ഉർദു പ്രേമികൾ ഈ ദിവസം ഭാഷയുടെ മാധുര്യവും സാംസ്കാരിക പൈതൃകവും ആഘോഷിക്കുന്നു. ഉറുദു ഭാഷയ്ക്ക് പുതിയ ദിശാബോധം നൽകിയ ഗാലിബിനെ ഓർക്കാതെ ഈ ദിനം പൂർണ്ണമാകില്ല. ഇന്നത്തെ ലോകത്ത് വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന മതപരവും സാമൂഹികവുമായ സംഘർഷങ്ങൾക്കിടയിൽ മനുഷ്യൻ തന്റെ അടിസ്ഥാന മൂല്യങ്ങൾ മറന്നുപോകുകയാണ്. ഇത്തരമൊരു സാഹചര്യത്തിൽ ഗാലിബിന്റെ മാനവിക ദർശനങ്ങൾ പുനർവായനയ്ക്ക് വിധേയമാക്കുന്നത് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്. കേവലം വാക്കുകളുടെ മാന്ത്രികനല്ല ഗാലിബ്; മറിച്ച് മനുഷ്യന്റെ ആത്മസംഘർഷങ്ങളെയും സ്നേഹത്തെയും ആഴത്തിൽ തൊട്ടറിഞ്ഞ ഒരു മഹാമനീഷിയാണ് അദ്ദേഹം.
പ്രധാന ഈരടികളും അവയുടെ പൊരുളും
ഗാലിബിന്റെ ദർശനങ്ങൾ ലളിതമായി മനസ്സിലാക്കാൻ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിഖ്യാതമായ ചില വരികൾ താഴെ നൽകുന്നു:
1. മനുഷ്യത്വത്തിന്റെ പൂർണ്ണത
"ബസ് കി ദുഷ്വാർ ഹേ ഹർ കാം കാ ആസാൻ ഹോനാ,
ആദ്മി കോ ഭീ മുയസ്സർ നഹി ഇൻസാൻ ഹോനാ."
ആശയം: എല്ലാ കാര്യങ്ങളും എളുപ്പമായിത്തീരുക എന്നത് പ്രയാസകരമാണ്. അതുപോലെ തന്നെയാണ് മനുഷ്യനായി ജനിച്ച എല്ലാവർക്കും 'മനുഷ്യത്വം' ഉള്ളവരായി മാറുക എന്നതും അത്ര എളുപ്പമുള്ള കാര്യമല്ല. രൂപം കൊണ്ട് മനുഷ്യനായാൽ മാത്രം പോരാ, ഗുണങ്ങൾ കൊണ്ടും മനുഷ്യനാകണം എന്ന വലിയ പാഠമാണിത്.
2. ഹൃദയത്തിന്റെ വികാരം
"ദിൽ ഹി തോ ഹേ ന സംഗ്-ഓ-ഖിഷ്ത്, ദർദ് സേ ഭർ ന ആയേ ക്യോം,
രോയേംഗേ ഹം ഹസാർ ബാർ, കോയി ഹമേം സതായേ ക്യോം."
ആശയം: ഇതൊരു ഹൃദയമാണ്, അല്ലാതെ കല്ലോ മണ്ണോ അല്ല; വേദനിക്കുമ്പോൾ അതിൽ വികാരങ്ങൾ നിറയുന്നത് സ്വാഭാവികം. ഞങ്ങളെ ആരെങ്കിലും ഉപദ്രവിച്ചാൽ ഞങ്ങൾ ആയിരം വട്ടം കരയും, കാരണം വികാരങ്ങളുള്ള മനുഷ്യനാണ് ഞാൻ എന്ന തിരിച്ചറിവാണിത്.
3. അദമ്യമായ ആഗ്രഹങ്ങൾ
"ഹസാരോം ഖ്വാഹിശേം ഐസീ കി ഹർ ഖ്വാഹിശ് പേ ദം നിക്കലേ,
ബഹുത് നിക്കലേ മേരേ അർമാൻ ലേകിൻ ഫിർ ഭീ കം നിക്കലേ."
ആശയം: മരണം വരെയും അവസാനിക്കാത്ത ആയിരക്കണക്കിന് ആഗ്രഹങ്ങളാണ് ഓരോ മനുഷ്യനും ഉള്ളത്. എന്റെ ഒട്ടനവധി ആഗ്രഹങ്ങൾ സഫലമായെങ്കിലും, ഇനിയും ബാക്കിയുള്ള ആഗ്രഹങ്ങളെ വെച്ചുനോക്കുമ്പോൾ അവയെല്ലാം വളരെ കുറവാണെന്ന് തോന്നുന്നു. മനുഷ്യന്റെ അടങ്ങാത്ത മോഹങ്ങളെ ഗാലിബ് ഇവിടെ വരച്ചുകാട്ടുന്നു.
4. ആന്തരിക വേദനയുടെ ആഴം
"രഗോം മേം ദൗഡ്തേ ഫിർനേ കേ ഹം നഹി ഖായൽ,
ജബ് ആംഖ് സേ ഹി ന ടപ്കാ തോ ഫിർ ലഹൂ ക്യാ ഹേ."
ആശയം: വെറുതെ നാഡികളിലൂടെ ഓടിക്കളിക്കുന്ന ഒന്നാണ് രക്തമെന്ന് ഞാൻ വിശ്വസിക്കുന്നില്ല. ഹൃദയത്തിലെ വേദന കാരണം അത് കണ്ണീരായി കണ്ണ് വഴി പുറത്തേക്ക് വരുന്നില്ലെങ്കിൽ പിന്നെ അതിനെ രക്തമെന്ന് വിളിച്ചിട്ട് എന്ത് കാര്യം? വൈകാരികമായ ആഴമില്ലാത്ത ജീവിതം വ്യർത്ഥമാണെന്ന് ഗാലിബ് ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.
ഗാലിബിന്റെ കവിതകളിലെ മാനവികത
ഗാലിബിന്റെ കവിതകളിൽ മാനവികതയുടെ തണൽ എപ്പോഴും കാണാം. സ്നേഹം, സഹാനുഭൂതി, വേദന എന്നിവയാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കവിതകളുടെ അടിത്തറ. മനുഷ്യനെ കേവലം ഒരു ഭൗതിക രൂപമായല്ല, മറിച്ച് വികാരങ്ങളും ആത്മീയതയുമുള്ള ഒരു ഉന്നത ജീവിയായാണ് അദ്ദേഹം കണ്ടത്. മനുഷ്യ മനസ്സിന്റെ സങ്കീർണ്ണതകളെയും സന്തോഷങ്ങളെയും അദ്ദേഹം അതിസൂക്ഷ്മമായി തന്റെ വരികളിൽ പകർത്തി. ജാതിയുടെയോ മതത്തിന്റെയോ വേലിക്കെട്ടുകൾക്കുള്ളിൽ ഒതുങ്ങുന്നതായിരുന്നില്ല ഗാലിബിന്റെ മാനവികത. എല്ലാവർക്കും അവകാശപ്പെട്ട ഒരു പൊതു പൈതൃകമായാണ് അദ്ദേഹം മാനവികതയെ കണ്ടത്.
*ഗാലിബിന്റെ കത്തുകൾ*
ഹൃദയത്തിൽ നിന്ന് ഹൃദയത്തിലേക്ക്
ഗാലിബിന്റെ കവിതകൾ പോലെ തന്നെ പ്രധാനമാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ കത്തുകളും. ഉറുദു ഗദ്യത്തിന് ഒരു പുതിയ ശൈലി അദ്ദേഹം നൽകി. സുഹൃത്തുക്കളുടെ ദുഃഖത്തിൽ പങ്കുചേരാനും അവരെ ആശ്വസിപ്പിക്കാനും അദ്ദേഹം സമയം കണ്ടെത്തി. പ്രൊഫസർ ഖ്വാജ അഹമ്മദ് ഫാറൂഖി പറഞ്ഞതുപോലെ, ഗാലിബിന്റെ കത്തുകളിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വ്യക്തിത്വവും ആ കാലഘട്ടത്തിന്റെ ആത്മാവും പൂർണ്ണമായി പ്രതിഫലിക്കുന്നുണ്ട്. സുഹൃത്തായ ഹർഗോപാൽ തഫ്തയോടുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്നേഹം സൗഹൃദത്തിന്റെ ഉദാത്തമായ ഉദാഹരണമാണ്.
*സിനിമയിലെ ഗാലിബ്*
ഒരു സാധാരണക്കാരന്റെ ജീവിതം
'മിർസ ഗാലിബ്' എന്ന സിനിമയിൽ അദ്ദേഹത്തെ ഒരു മഹാകവി എന്നതിലുപരി, ജീവിതത്തിലെ കഷ്ടപ്പാടുകളോട് മല്ലിടുന്ന ഒരു സാധാരണ മനുഷ്യനായാണ് ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. സ്വന്തം ബലഹീനതകളെ പരിഹസിക്കാനും മറ്റുള്ളവരുടെ വിമർശനങ്ങൾ പുഞ്ചിരിയോടെ നേരിടാനുമുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ കഴിവ് സിനിമയിൽ വ്യക്തമാണ്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗസലുകൾ പശ്ചാത്തലത്തിൽ ഒഴുകുമ്പോൾ, അത് വെറും സംഗീതമല്ല, മറിച്ച് ഒരു ജനതയുടെ വേദനയുടെയും പ്രത്യാശയുടെയും സ്വരമായി മാറുന്നു.
മിർസ ഗാലിബ് പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ സാമൂഹിക-രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങൾക്കിടയിലാണ് ജീവിച്ചിരുന്നത്. എന്നിട്ടും അദ്ദേഹം ഉയർത്തിപ്പിടിച്ചത് സ്നേഹത്തിന്റെയും സമാധാനത്തിന്റെയും ഐക്യത്തിന്റെയും സന്ദേശമാണ്. ഉറുദു ഭാഷയ്ക്ക് അദ്ദേഹം നൽകിയ സംഭാവനകൾക്കപ്പുറം, മനുഷ്യത്വത്തിന്റെ മഹത്തായ പാഠങ്ങളാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ രചനകൾ നമുക്ക് പകർന്നു നൽകുന്നത്.
ഇന്നത്തെ സമൂഹത്തിൽ മനുഷ്യത്വവും സഹിഷ്ണുതയും വറ്റിവരണ്ടുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ ഗാലിബിന്റെ വരികൾക്ക് പ്രസക്തിയേറുന്നു. മനുഷ്യന്റെ കണ്ണുനീരിനും പുഞ്ചിരിക്കും ഒരേ ഭാഷയാണെന്ന് അദ്ദേഹം നമുക്ക് കാണിച്ചുതന്നു. ഗാലിബിന്റെ വിടവാങ്ങൽ ദിനമായ ഈ ദേശീയ ഉറുദു ദിനത്തിൽ, അദ്ദേഹം വിഭാവനം ചെയ്ത ആ ഉന്നതമായ മാനവികതയെ നമുക്ക് നെഞ്ചേറ്റാം. സ്നേഹത്തിലൂടെയും പരസ്പര ബഹുമാനത്തിലൂടെയും മാത്രമേ ഒരു നല്ല ലോകം കെട്ടിപ്പടുക്കാൻ സാധിക്കൂ എന്ന വലിയ സത്യമാണ് മിർസ ഗാലിബ് നമുക്ക് ബാക്കി വെച്ചുപോയത്.
Department of Urdu,
Sir Syed College, Taliparamba.
No comments:
Post a Comment